– تئوری های دستوری و توصیفی را تعریف کرده و رویکرد های مربوط به هر کدام را نام ببرید و توضیح دهید ؟
دسته اول تئوريهاي حسابداري، تئوريهاي دستوري است. مجامع حرفه اي از طريق استدلالهاي قياسي و يا از طريق استقرا،
تئوريهايي را تدوين و لازم الاجرا مي كنند . اين تئوريها دستوري هستند وآنچه را بايد باشد رابیان می کند و حركت و روند آيندة حرفه حسابداري را بيان مي كند.
انتقادات وارده به رويكرد دستوري
بارزترين انتقادات وارد به اين رويكرد عبارتند از
الف) اين رويكرد مبتني بر عقل و تفكر منطقي است، كه مشاهده و آزمايش تجربي را ناديده مي گيرد، لذا فاقد هرگونه محتواي تجربي است. در نتيجه، ممكن است كاربرد تئوري هاي برگرفته از آن در عمل با مشكلات جدي روبه رو گردند.
ب) هرآنچه براساس يك صدق منطقي بنا شده باشد، لزوماً نم يتوان گفت در عمل صادق (صحيح) است
دسته دوم تئوريهاي حسابداري، تئوريهاي توصيفي است. بر عکس تئوریهای دستوری برای یافتن روابطی که واقعا وجود دارد کوشش می نماید اين تئوريها بيان كننده “آنچه كه هست ” هستند .
وضعيت ايده آل اين است كه دو تئوري دستوري و توصيفي بر هم منطبق باشند و تعارضي بين آنها وجود نداشته باشد . اما اين تمايز وجود دارد، زيرا بين “آنچه بايد باشد ” و “آنچه هست”، تفاوت وجود دارد. صاحبنظران حسابداري كوشش بسيار جهت نزديك كردن اين دو نوع تئوري به عمل آورده اند.
انتقادات وارده به رويكرد اثباتي
الف- اين رويكرد فاقد يك چارچوب مفهومي متكامل است كه برخاسته از يك صدق منطقي باشد. از اين رو، توان منطقي آن در نزد منط قدانان پايين است، زيرا تنها به استقرا (مشاهده) توجه دارد؛ يعني اگر شما نمونه هاي بسياري را ديده باشيد كه يك صفت خاص داشته باشند، نمي توانيد نتيجه بگيريد كه نمونه هاي بعدي هم اين صفت را خواهند داشت؛ يعني به طور منطقي حق اين كار را نداريد. گاهي اين مسأله به اين شكل بيان مي گردد كه آينده
همانند گذشته نيست. اثبات گرايان در پاسخ به اين اشكال مي گويند نمي توان قبول كرد، دو چيز بي سبب
با هم تقارن يابند، شايد بتوان تعداد دفعه هاي كم را پذيرفت، اما تقارن دفع ههاي زياد را نمي توان پذيرفت.
ب- بسياري از پژوهش هاي اثباتي در حسابداري به مطالعه رفتار حسابداران تهيه كنندگان و استفاده
كنندگان) پرداخته اند تا به داده هاي حسابداري، در حالي كه در علوم طبيعي اين رويكرد به بررسي و
مطالعه عناصر تشكيل دهنده حوزه معرفتي (براي مثال، عناصر شيميايي در علم شيمي مي پردازد.
در پاسخ به اين ايراد، طرفداران رويكرد اثباتي بيان مي كنند كه عناصر مورد مطالعه در علوم اجتماعي، از
جمله حسابداري، انسانها هستند و نمي توان مسائل حسابداري را بدون در نظر گرفتن حسابداران مطالعه
و بررسي نمود
ج- به رغم انتقادات طرفداران رويكرد اثباتي به رويكرد دستوري، اثبات گرايان فرضيات اوليه خود را به كمك رويكرد دستوري تدوين و سپس نسبت به آزمون آنها اقدام نمودند. به عبارتي، خود نيز در كاربرد رويكرد اثباتي، گرفتار رويكرد دستوري
2 – روشهای علمی تحقیق را نام برده و هر کدام را توضیح دهید ؟
روش شناسی تحقیق در حسابداری
1 – رویکرد دستوری (استنباطی) الف – روش اخلاقی ب- روش اجتماعی ج – روش اقتصادی
2 - رویکرد اثباطی (استقرایی ) . الف روش روایدادها ب – روش اصول پذیرفته شده ج – روش رفتاری
روشهای علمی تحقیق: از لحاظ علمی ،تئوری بدوا" مجموعه ای از جملات است.این مجموعه ،شامل تعدادی از فرضیات بنیادی است که مفاهیم عام و بدیهی تلقی یا به ترتیبی تدوین می شوند که از طریق بکارگیری روشهای آماری قابل آزمون باشند. بر اساس روشهای علمی تئوری شامل جمعی از نتایج است که از فرضیات بنیادی استتنتاج شده است..استنتاجها می توانند از طریق قیاس یا استقرا بدست آید.
انواع روشهای تحقیق علمی در تدوین تئوری های حسابداری:
رویکرد قیاسی رویکرد استقرا رویکرد عملی رویکرد اخلاقی رویکرد رفتاری
رویکرد قیاسی:
رویکرد قیاسی در تدوین تئوری با شرح دقیق هدفها شروع می شود سپس برخی فرضیات بنیادی و تعاریف کلیدی بیان می گردد.در ادامه محقق باید ساختار منطقی لازم را ،بر مبنای فرضیات بنیادی و تعاریف ،بمنظور دست یابی به هدفهای تعیین شده ایجاد نماید.این روش غالبا" با عبارت"حرکت از کلّ به جزء" مورد اشاره قرار می گیرد.
رویکرد قیاسی اساسا" روش تحقیقی است که بر فعالیت ذهنی محقق استوار می باشد.اعتبار تئوری حسابداری که از طریق فرایند قیاس تدوین می گردد به توان محقق در شناسائی صحیح و منطقی اجزاء و روابط فرایند حسابداری بستگی تام دارد.
رویکرد استقرا:
بکارگیری رویکرد استقرا در تحقیق بر مشاهده و استنتاج و تعمیم بر اساس مشاهدات تاکید دارد.بنابراین این روش با عبارت "حرکت از جزء به کل" مورد اشاره قرار می گیرد.زیرا محقق بر اساس مشاهداتی محدود(نمونه) نتایج حاصل را به کلّ جامعه تعمیم می دهد.
تحقیق استقرایی قابل قبول باید مساله مورد تحقیق را به دقت تعریف نماید.علاوه بر این تحقیق باید مبتنی بر فرضیه یا فرضیات قابل آزمون باشد که با انتخاب نمونه مناسب از جامعه مورد تحقیق ،گردآوری اطلاعات مورد نیاز از نمونه منتخب ،و استفاده از مدل آماری مناسب برای تعمیم مشاهدات ،استنتاج لازم در مورد فرضیه یا فرضیات به عمل آید.
رویکرد عملی :
بکارگیری رویکرد عملی در تدوین تئوری حسابداری ،بر مفهوم سودمندی اطلاعات حسابداری مبتنی می باشد.در این رویکرد پس از اینکه محقق مساله را تعریف و مشخص نمود کوشش می نماید راه حل مفیدی را برای حل مساله مورد تحقیق پیدا نماید.بدیهی است که راه حل پیشنهادی محقق ،لزوما بهینه نیست و ممکن است به دستیابی به تمامی هدفهای تعیین شده کمک ننماید. بنابراین راه حلهای بدست آمده از طریق بکارگیری رویکرد عملی را می توان تنها راه حلهای موقتی برای حل مسایل تلقی نمود.
در حسابداری ،اغلب اصول و روشهای جاری ،از بکارگیری رویکرد عملی منتج شده و نتایج حاصل از این رویکرد ،به عنوان اصول پذیرفته شده حسابداری تلقی شده است.
رویکرد اخلاقی:
رویکرد اخلاقی روش مستقلی برای تحقیق تلقی نشده بلکه بعنوان پشتیبان سایر روشهای تحقیق به شمار می رود.به بیان دیگر،نتایج بدست آمده از رویکرد اخلاقی می تواند بر طرز تفکر محقق تاثیر بگذارد اما به تنهایی برای استنتاج منطقی کافی نیست.
در رویکرد اخلاقی ،بر مفاهیم حقیقت ،عدالت و انصاف تاکید می شود.همواره این سوال مطرح است که نسبت به چه اشخاصی ،برای چه منظوری،و تحت چه شرایطی بایدمنصف بود.بدلیل وجود چنین سوالاتی بکارگیری این روش در تدوین تئوری حسابداری با مشکلاتی مواجه است.
رویکرد رفتاری:
در این رویکرد آثار رفتاری اطلاعات حسابداری مورد توجه محققین قرار دارد.و همواره این سوال مطرح می باشد که چگونه از اطلاعات حسابداری در عمل استفاده می شود و چرا در برخی موارد،نتایج نامطلوب و غیر قابل پیش بینی بر اثر بکارگیری این اطلاعات مشاهده می گردد.
3 – تفاوت اصلی دیدگاههای مربوط به تئوری مثبت حسابداری و تئوری دستوری حسابداری چیست ؟
تحقیقات مشاهده ای که کوشش می کند ارتباط بین شود حسابداری و قسمت اوراق بهادار را تعیین کند یا پاسخی برای این سوال بیابد که چرا هیات های تدوین استاندارد روش خاصی را انتخاب می کنند یا چرا مدیریت شرکتها روش معینی را از میان روشهای پذیرفته شده حسابداری بر می گزییند اصطلاحا تحقیقات مثبت حسابداری نامیده می شود . تحقیقات مثبت حسابداری سعی دارد که ارتباطات رفتاری را در حسابداری بیان کند.و بدون اعمال قضاوت ارزشی در مورد این که چکونه باید باشد تنها انچه را که هست توصیف می شود.
لیکن در حسابداری اعمال قضاوتهای ارزشی ضرورت کامل دارد .
همچنین تئوریها را می توان بر اساس دستوری و یا توصیفی بودن نیز گروه بندی کرد. در تئوریهای دستوری قضاوتهای ارزشی اعمال می شود و این تئوریهاست که شامل مفروضاتی است که چکونگی امور را تشریح می کند .
به طور مثال فرضی که بیان کند گزارشهای حسابداری باید بر ارزش خالص بازیافتنی داراییها مبتنی باشد نشانگر یک سیستم دستوری است . تئوریهای توصیفی بر عکس برای یافتن روابطی که واقعا وجود دارد کوشش می کند.
سیستمهای قیاسی غالبا دستوری است و رویکردهای استقرایی معمولا متمایل به توصیفی بودن دارد . روش قیاسی اساسا سیستمی بسته و غیر مشاهده ای است که نتایج ان بستگی تام به مفروضات زیر بنایی ان دارد. رویکرد استقرایی بر عکس به دلیل این که سعی در بیان روابط دنیای واقعی دارد ماهیتا توصیفی است .
*** تحقیقات رفتاري و تحقیقات انتقادي در حسابداري مبتنی بر چه اهدافی و مفروضاتی
است تشریح نموده و تفاوت هاي آنها را با یکدیگر مقایسه کردند
تحقیقات جاري در حسابداري
-1 رویکرد مدل تصمیم گیري در این رویکرد اطلاعاتی که براي یک تصمیم معین لازم و مفید است و هم
چنین چه اقداماتی براي تصمیم گیري مورد نیاز است مورد توجه قرار می گیرد. جهت یابی این رویکرد
دستوري و قیاسی است و فرض زیر بناي آن این است که استفاده کنندگان به آموزش نیاز دارند. در رویکرد
مدل تصمیم گیري دو نوع تصمیم گیري بشرح زیر وجود دارد :
-1 استفاده کنندگان اطلاعات حسابداري می توانند گردش وجوه نقد آتی را بهتر پیش بینی کنند.
-2 کارآیی و اثربخشی مدیریت را ارزیابی می نمایند.
و در آخر ، رویکرد مدل تصمیم گیري ، به دلیل ماهیت دستوري – قیاسی که دارند هم آهنگی نزدیکی با
وظیفه تدوین استانداردهاي حسابداري و تدوین چارچوب نظري آن دارند.
-2 تحقیقات بازار سرمایه
این تحقیقات مشاهده اي نشان می دهد که اطلاعات جدید حسابداري باعث تغییر سریع قیمت اوراق بهادار در
بازار بورس می شود. این فرض با عنوان فرض بازار کارآمد بیان می شود. درفرضیه بازار کارآمد به دلیل اینکه
تغییر در قیمت هاي بازار ناشی از اطلاعات حسابداري است به روشهاي متنوع حسابداري تأکید کمتري میشود
در این روش تأثیر انتخاب خط مشی هاي حسابداري بر قیمت اوراق بهادار مورد آزمون قرار گرفته است.
-3 تحقیقات رفتاري
هدف عمده تحقیقات رفتاري ، بررسی چگونه تصمیم گرفتن استفاده کنندگان از اطلاعات حسابداري است و
نظر به اینکه این رویکرد توصیفی است از طریق تجربیات مورد آزمایش قرار گرفته است در این تحقیقات
تفاوتهاي عمده اي بین مدلهاي تصمیم گیري دستوري و فرآیند واقعی تصمیم گیري استفاده کنندگان از
اطلاعات حسابداري مشاهده شده است. و علیرغم ماهیت توصیفی و مثبت این تحقیقات می توان ، نتایج آن را
در نتایج بدست آمده از تصمیم گیري هاي دستوري بکار گرفت.
-4 تئوري نمایندگی
این تئوري از نظر استدلال ممکنست قیاسی یا استقرایی باشد و در بعضی از موارد مهم جزء تحقیقات رفتاري
محسوب شود.
در این تئوري فرض براینست که همواره تضاد منافع میان مدیر و مالک وجود دارد. چرا که هرکدام از طرفین
سعی می کنند که ثروت خود را افزایش دهند. و این تلاش براي افزایش ثروت ، در بعضی مواقع باعث می شود
که یکطرف دیگر زیان ببیند و از آنجائیکه مدیریت به خاطر موقعیتی که دارد. باعث می شود همواره به
اطلاعات بیشتري در اختیار داشته باشد. و حتی می توان گفت اعضاي هیئت مدیره که از طرف مالک انتخاب
شده اند اطلاعات کمتري نسبت به مدیریت دارند. این موضوع باعث تقارن اطلاعاتی بوجود میآورد. و چون
مالک اطلاعات کمتري دارد. درصدد انعقاد قرارداد پاداش و دستمزد با مدیریت برمی آید. و براي اینکه این
تقارن اطلاعاتی در معرض انتخاب زیان بار قرار نگیرد. در قراردادي که با مدیریت منعقد می کند. موارد
انگیزشی را در نظر می گیرد. تا رفتار مدیریت را در راستاي منافع خود قرار دهد. به همین خاطر نیاز به
معیاري که مورد توافق طرفین باشد. لازم و ضروري است. در نتیجه بحث حسابرسی و افشاي مناسب
اطلاعات در گزارش گري مالی مطرح می شود. و این افشاي مناسب ، به تبع آن حسابرسی ، آثار ثانویه اي دارد
که می توان به دفع مخاطره اخلاقی در مورد مدیریت اشاره کرد و به طور کلی مفهوم انصاف اینست که
صورتهاي مالی دستخوش اعمال نفوذ نامعقول یا یکسونگري قرار نگیرند.معمولاً انصاف به این معنی است که
تهیه کنندگان اطلاعات به نیت خیرعمل کنند.
-5 هزینه تهیه اطلاعات
این تحقیقات ماهیتاً تحلیلی – قیاسی است در این تحقیقات این سؤال مطرح است که آیا فواید حاصل از این
اطلاعات اضافی ، هزینه هاي اضافی آن را توجیه می کند. همچنین محققین در تحقیقات خود ، مفروضات
تئوري نمایندگی را در تحلیل هاي خود در نظر گرفته اند چرا که تسهیم مخاطره بین مالک و مدیر ارتباطی با
این سئوال دارد که آیا هر دو طرف اطلاعات کاملی دربارة وضعیت هاي مورد بررسی دارند یا تقارن اطلاعاتی
وجود دارد.
-6 تحقیقات انتقادي
محققین این گروه کوشش می کنند که تاریخچه حسابداري را بعنوان بافت پیچیده اي از رویدادهاي اقتصادي
سیاسی ، و تصادفی مورد تفسیر قرار دهند و استدلال می کنند که حسابداران تا حدودي تحت تأثیر
دیدگاههاي خاصی از اقتصاد خرد قرار گرفته اند. براساس دیدگاه این گروه بخشی عمده اي از تحقیقات
حسابداري براساس این نقطه نظر انجام شده است که واقعیت هاي عینی موجود در دنیا ماهیت قابل تعیین
دارد و از طریق انجام تحقیقات میتوان به آن واقعیت ها پی برد. در این نقطه نظر ، عامل انسانی بعنوان به وجود
آورنده واقعیت ها دیده نشده ، بلکه عاملی تلقی شده که می توان صفات آنرا از راه مشاهده توصیف کرد. علاوه
برآن این محققین تئوریهاي دستوري و مثبت حسابداري را همسان فرض می کنند. یعنی آنچه هست و آنچه
باید باشد یکسان است.
4 – تئوری مربوط به صاحبان سرمایه را توضیح دهید ؟
روشهاي حسابداري ميبايست بهگونهاي درست و مناسب رويدادهاي حسابداري را اندازهگيري كنند. حقوق صاحبان سهام در ادبيات حسابداري به طرق متفاوتي تعريف و تئوريزه شده است، بهگونهاي كه هركدام از تعاريف رويكردهايي را ارائه ميكنند كه امكان دارد مباني اندازهگيري و ميزان اهميت اقلام مورد اندازهگيري در شركت را تحت تاثير قرار دهد. بطور كلي 5 نظريه عمده در زمينه حقوق صاحبان سهام وجود دارد كه بشرح زير ارائه ميشود.
تئوریهای مربوط به حقوق صاحبان سرمایه
تعامل واحدهای انتفاعی با مالکان درحسابهای مربوط به حقوق صاحبان سرمایه نشان داده می شود درگذشته این تئوری های دستوری توجه زیادی را جلب کرده است اما امروزه با توجه به رویکردهای استقرایی - مشاهده ای نقش ثانویه دارند
نکته مورد بحث اینجاست که این تئوریهای علی رغم ارتباط واحد انتفاعی با مالکان ان ,این اتباطات مبنای کامل و مناسبی ر برای تعری و تفسیر تمامی رویدادهای واحدهای انتفاعی ایجاد نمی کند.و هیچیک ار این تئوریها نمی تواند مبنای منطقی و کافی را برای استفاده از سیستم بهای تمام شده تاریخی یا عدول از ان را ایجاد کند
این تئوریها عبارتند از
تئوری مالکلنه ,تئوری شخصیت حسابداری ,تئوری حقوق مازاد , تئوری وجوه ,تئوری مدیریت
1- تئوری مالكيت-proprietorship theories
اين نظريه در اوايل قرن هيجدهم ميلادي مطرح بوده و فرض مينمايد كه مالكان و شركت از همديگر جدا نيستند. بر همين اساس مالكان بنگاه اقتصادي در مركزيت قرار دارند و اندازهگيري سود قابل تقسيم ميان آنها به جاي تعلق سود و سرمايه مشروعيت دارد. در اين نظريه، دارائيها متعلق به مالكان و بدهيها جزء تعهدات آنهاست و سود حاصل شده موجب افزايش خالص دارائيها (يا خالص حقوق صاحبان سهام) ميشود. اصول بكارگيري نظريه مالكيت با اندازهگيري اجزاي سودي كه امروزه براساس سيستم بهاي تمام شده تاريخي انجام ميشود هماهنگي دارد، اگر چه صاحبان سرمايه آنطوريكه نظريه مالكانه پيشنهاد ميكند به حسابهاي حقوق صاحبان سهام كنترل ندارند. برخي از نظريهپردازان اين تئوري، سود قابل توزيع ميان سهامداران را بسيار با اهميت تلقي ميكنند درحاليكه برخي ديگر، ثروت را كه توسط ترازنامه ارائه ميشود با اهميتتر از مفهوم سود ميدانند، به نظر گروه اخير، تعديل ارقام برمبناي قدرت خريد (سطح عمومي قيمتها) يا ارزشهاي جاري، جزء لاينفك نظريه مالكانه است.بطور خلاصه، معادله حسابداري اين نظريه عبارتست از:
حقوق صاحبان سرمايه = مجموع بدهيها – مجموع دارائيها
2- تئوری واحد تجاری یا شخصيت حسابداري-Entity Theory
در اين نظريه شخصيت واحد انتفاعي و صاحبان آن از يكديگر متمايز و تفكيك شدهاند و واحد انتفاعي موجوديتي مستقل و هويتي متمايز از مالك يا مالكان آن دارد. دارائيها متعلق به واحد انتفاعي است، طلبكاران و صاحبان سرمايه نيز سرمايهگذاران در اين دارائيها هستند كه حقوق و ادعاهاي متفاوتي نسبت به آن دارد.
براساس اين نظريه ، حقوق صاحبان سهام و ادعاي اوليه نسبت به سود واحد انتفاعي ماهيتي دوگانه دارد. سهامداران حقوقي نسبت به دريافت سود سهام درصورت تصويب، حق راي در مجامع عمومي شركت و تسهيم خالص دارائيها پس از تسويه تمامي ادعاها دارند، اما حسابهاي حقوق صاحبان سهام معرف حقوق مالكانه سهامداران نيست بلكه ادعاي آنها را به عنوان سهامداران منعكس ميكند. همچنين سود واحد انتفاعي به سهامداران تعلق ندارد، اگر چه مبلغ آن، پس از تأمين ساير ادعاها، به بستانكار حقوق صاحبان سهام منظور ميشود، سود واحد انتفاعي قبل از تصويب سود سهام، به تأمينكنندگان سرمايه تعلق ندارد بنابراين، بهره و سود سهام هيچيك از سود كم نميشود. چنانچه از نظريه شخصيت حسابداري استنتاج منطقي بهعمل آيد (تئوري تعديل شده شخصيت حسابداري) عليرغم وجود ادعاي سهامداران، حساب حقوق صاحبان سرمايه متعلق به شركت است. علاوه بر اين، سود نيز به واحد انتفاعي تعلق دارد بنابراين بهره و سود سهام هر دو از سود كسر ميشود.
بر اساس اين نظريه ميتوان چنين تلقي نمود كه حقوق شركت مترادف با سود انباشته بوده كه سود پرداخت نشده دوره از آن كم ميشود. معادله ترازنامه در اين نظريه بشرح زير است:
مجموع داراييها = حقوق صاحبان سهام + بدهيها
3-نظريه مازاد حقوق صاحبان سهام -esidual Equity Theory
در اين نظريه دارندگان حقوق مازاد كساني هستند كه حقوق آنان در آخرين اولويت از ميان تمام ادعاهاي موجود نسبت به واحد انتفاعي قرار دارد. اين گروه متشكل از سهامداران عادي است كه اعضاي آن ميتواند در رويدادهاي مختلف تغيير كند. فرض بنيادي اين نظريه آنست كه دليل پذيرش مخاطره توسط دارندگان حقوق مازاد ميبايست اطلاعات مورد نياز براي تصميمگيريها در اختيار اين گروه قرار داده شود. معادله ترازنامه اين نظريه بشرح زير است:
(ساير حقوق شخص مثل بدهيها و حقوق سهامداران ممتاز) – مجموع دارائيها = حقوق مازاد
در اين نظريه نيز داراييها متعلق به واحد انتفاعي است كه در اختيار مديريت قرار گرفته است و هدف مديريت به حداكثر رساندن ارزش حقوق مازاد است. سود نيز پس از تسويه تمام ادعاهاي ديگر به دارندگان حقوق مازاد تعلق ميگيرد. براساس اين نظريه ، بهره و سود سهام ممتاز نيز بايد در محاسبه سود واحد انتفاعي ملحوظ شوند.
4- نظريه وجوه-Fund Theory
در اين نظريه وجوه به معناي گروهي از دارائيها و محدوديتهايي است كه بر دارائيها تحميل ميشود بدينگونه كه اين گروه ممكن است امكان ايجاد سود را داشته يا نداشته باشد. محدوديتهاي اعمال شده بر دارائيها ميتواند به دليل بدهيها يا وجوه سرمايه اهدايي باشد. براساس اين نظريه ، وجوه سرمايهگذاري شده بايد بدون تغيير باقي بماند مگر اينكه اختيار خاصي براي تصفيه كلي يا جزئي اعطا شده باشد محدوديتها همچنين شامل مقاصد معين براي بكارگيري داراييها (به موجب قانون يا قرارداد) نيز ميباشد.معادله ترازنامه در اين نظريه بشرح زير است:
مجموع داراييها = مجموع محدوديتهاي اعمال شده بر دارائيها
5- نظريه معادل مديريت -Commander Theory
بر اساس اين نظريه، مديريت براي انجام وظايف برنامهريزي و كنترل، به نمايندگي ازطرف صاحبان سرمايه به اطلاعات نيازمند است. اگرچه اين نظريه بيشتر به حسابداري مديريت مربوط است اما مديريت در ايفاي وظيفه مباشرت خود ناگزير بايد ديدگاههاي خود را به سرمايهگذاران منتقل كند. نظريه مديريت بجاي حل مسايل حسابداري مالي ميتواند موضوعهاي بحثانگيز جديدي را ارائه نمايد. مثلاً نظريه نمايندگي ده سال پس از نظريه معادل مديريت تدوين و ارائه شده است. علاوه بر اين استفاده سرمايهگذاران از صورتهاي مالي، در نظريه مديريت تا حدودي مبهم گذاشته شده است.
نتيجه: استانداردهاي حسابداري در ايران بيشتر براساس نظريه شخصيت حسابداري شركت و استقلال هويت شركت از مالكيت آنها تاكيد دارد. طبقهبندي ترازنامه طبق اين استانداردها بيانگر استفاده از روشي مشابه يا معادله ترازنامه مبتني بر نظريه شخصيت حسابداري مجزا بوده و درصورت سود و زيان نيز هزينههاي مالي بهعنوان يك رقم كاهنده از سود قبل از بهره و ماليات منظور ميشود، لذا مبناي حقوقي بنگاه اقتصادي نيز براساس نظريههاي مالي بر نظريه شخصيت حسابداري مستقل شركت دلالت دارد.
5 – رویکرد های تئوریک در حسابداری را نام برده وهرکدام را توضیح دهید ؟
1 . رویکرد کلاسیک
1.1. مکتب قیاسی-دستوری:
آن دسته از تئوریهای حسابداری مطلوب هستند که موجب اندازهگیری تغییرات در ارزش واقعی (ارزش اقتصادی) سرمایه شوند. سود واقعی مورد نظر این گروه سودی است که با استفاده از یک مبنای ارزیابی واحد (ارزشهای جاری) نیاز همه استفادهکنندگان را تامین میکند.
1.2. مکتب قیاسی-دستوری:
آن دسته از تئوریهای حسابداری مطلوب هستند که بتوانند نتایج واقعی فعالیتهای گذشته شرکت را گزارش کنند. از این دیدگاه بهای تمام شده تاریخی نسبت به ارزشهای جاری مرجح است زیرا بهای تمام شده تاریخی مربوطتر و قابلاتکاتر است.
مربوطبودن: توان اطلاعات برای اتخاذ تصمیمی متفاوت ،کمک به استفاده کنندگان در پیشبینی نتایج رویدادها و تایید یا تعدیل انتظارات پیشین، (FASB, SFAC 2).
قابلاتکا بودن: کیفیت اطمینانبخش مبنی بر این که اطلاعات به صورتی معقول، بدون تعصب و اشتباه است و در بیان آنچه ابراز مینماید صداقت دارد (FASB, SFAC 2).
2. رویکرد سودمندی برای تصمیمگیری
2.1. مکتب مدلهای تصمیمگیری:
جهت ارزیابی تئوریهای مختلف حسابداری از استانداردهای دستوری شامل، مربوطبودن، قابل اتکا بودن، پیشبینیپذیری، بموقع بودن، بیطرفی، قابلیت تائید، عاری بودن از جانبداری، اهمیت، عینیت، مقایسهپذیری، قابل فهم بودن، فزونی منافع بر مخارج، محافظهکاری و ثبات رویه، استفاده میشود.
پیشبینیپذیری: کیفیت اطلاعات که به استفادهکنندگان کمک کند تا آنها احتمال پیشبینی صحیح نتایج رویدادهای گذشته یا حال را افزایش دهند (FASB, SFAC 2).
بموقع بودن: پیش از آنکه اطلاعات توان اثرگذاری خود را بر تصمیمات از دست بدهند در دسترس تصمیمگیرندگان قرار گیرند (FASB, SFAC 2).
بیطرفی: فرد نسبت به نتیجه از پیش تعیین شده دارای تعصب نیست (FASB, SFAC 2).
قابلیت تائید: تواناییهایی که در سایه توافق نظر (اجماع) افرادی به دست آید که مسئول اندازهگیری هستند و حصول اطمینان از اینکه اطلاعات نشان دهنده چیزی هستند که مدعی ارائه آن هستند یا اینکه روش منتخب اندازهگیری بدون اشتباه یا تعصب مورد استفاده قرار گرفتهاست (FASB, SFAC 2).
عاری بودن از جانبداری: توان روش اندازهگیری در ارائه شرحی دقیق از ویژگی موضوع یا رویداد (FASB, SFAC 2).
اهمیت: گنجاندن نوع اطلاعات یا اصلاح آن که احتمال دارد قضاوت شخص معقولی که به این گزارش اعتماد مینماید تغییر کند یا این اطلاعات بتواند بر وی اثر بگذارد (FASB, SFAC 2).
عینیت: تواناییهایی که در سایه توافق نظر (اجماع) افرادی به دست آید که مسئول اندازهگیری هستند (FASB, SFAC 2).
مقایسهپذیری: کیفیت اطلاعاتی که استفادکنندگان را قادر میسازد وجوه تشابه یا تفاوت دو دسته از پدیدههای اقتصادی را شناسایی نماید (FASB, SFAC 2).
قابل فهم بودن: اطلاعات برای استفادهکنندگانی که درک معقولی از فعالیتهای اقتصادی و تجاری دارند قابل فهم باشد (FASB, SFAC 2).
فزونی منافع بر مخارج: منافع حاصل از تهیه اطلاعات بیش از هزینههای آن باشد. با توجه به هزینهها اطلاعات ارزنده باشد (FASB, SFAC 2).
محافظهکاری: داراییها یا درآمد بیش از حد واقع شناسایی نشده و بدهیها یا هزینه کمتر از حد واقعی شناسایی نشوند (FASB, SFAC 2).
ثبات رویه: کاربرد رویههای همانند حسابداری به وسیله واحد تجاری در دورههای متوالی و همچنین کاربرد رویهها و معیارهای سنجش مشابه برای اقلام ذیربط در صورتهای مالی و احد تجاری طی یک دوره مالی (FASB, SFAC 2).
2.2. مکتب تصمیمگیرندگان
2.2.1. حسابداری رفتاری:
حسابداری رفتاری فاقد یک مبنای تئوریک مورد توافق همگانی جهت ارزیابی و انتخاب تئوریهای حسابداری است. به هر حال حسابداری رفتاری از معیارهایی مانند کفایت افشا، سودمندی دادههای صورتهای مالی و اهمیت استفاده میکند.
2.2.2. تحقیقات در سطح بازار:
در تحقیقات در سطح بازار وجود محتوای اطلاعاتی در دادههای حسابداری به عنوان معیار ارزیابی تئوریهای مختلف حسابداری مطرح میشود. در صورتی که بازار نسبت به اطلاعات حسابداری واکنش نشان دهد، میتوان نتیجهگیری کرد که دادههای حسابداری دارای محتوای اطلاعاتی هستند.
3. رویکرد اقتصاد اطلاعات
3.1. اقتصاد اطلاعات (وضعیت فردی)
در وضعیت فردی رویکرد اقتصاد اطلاعات، تئوریهای حسابداری بر اساس بیشینهسازی مطلوبیت مورد انتظار استفادهکننده از اطلاعات حسابداری مورد ارزیابی قرار میگیرند که این خود نیز از طریق بهبود کیفیت تصمیمات از طریق فراهم آوردن اطلاعات صورت میگیرد.
3.2. اقتصاد اطلاعات (وضعیت گروهی)
در وضعیت گروهی رویکرد اقتصاد اطلاعات، تئوریهای حسابداری بر اساس هزینه و منفعت اطلاعات حسابداری در سطح جامعه (اقتصاد رفاه) مورد ارزیابی قرار میگیرند. یعنی آن دسته از تئوریهای حسابداری مطلوب هستند که باعث تخصیص بهینه منابع در سطح جامعه به شکلی شوند که موجب افزایش رفاه جامعه گردند. در وضعیت گروهی نسبت به وضعیت فردی، آثار بیرونی تصمیمات (اثر تصمیمات یک فرد بر وضعیت سایر افراد) نیز در نظر گرفته میشود.
6 - عایدی و سود جامع را توضیح دهید ؟
یکی از مقاصد اصلی ییانیه شماره پنج , شکل ارائه تغییرات در حقوق صاحبان سرمایه است که از داد و ستد با سهامداران ایجاد نشده است . در این بیانیه عایدی از سود خالص متمایز شده است .یعنی عایدی شامل اثر انباشته نغییر در اصول و روشهای حسابدرای نیست در حالی که سود خالص شامل اثر انباشته مزبور می باشد بنابراین عایدی معیاری مناسبتر برای عملکرد عملیاتی واحد انتفاعی محسوب می شود .
همراه با عایدی , صورت سود و زیان جامع ارائه می شود که تمامی نغییرات در حقوق صاحبان سرمایه را به جز مبادلات سرایه ای نشان میدهد.
اثر انباشته تغییر در اصول و روشهای حسابداری نیز در این صورت منعکس می شود. علاوه بر این در صورت سود وزیان جامع اقلامی نظیر سود یا زیان تحقق نیافته ناشی از تغییرات ارزش اوراق بهادار اماده برای فروش یا تعدیلات ناشی از تبدیل ارز انعکای می یابد .
اقلام غیر مکرر+سود عملیات جاری= عایدات (earning
اثرانباشته تعدیلات حسابداری +عایدی =سودخالص
(NET INCOME)
سود خالص=سود جامع +اصلا حات انباشته دوره های قبل +سود و زیان تحقق نیافته
Comprehensive income
7 – مبانی اندازه گیری از دیدگاه بیانه شماره 5 را شرح دهید ؟
مبانی اندازه گیری : در بیانیه شماره5 پنج مبنای اندازه گیری به شرح زیر مطرح شده است :
1- بهای تمام شده تاریخی
2- ارزش جاری (ارزش جایگزینی )
3-ارزش جاری بازار (ارزش خروجی )
5-ارزش فعلی گردش وجوه نقد اتی (تنزی شده )
8 – تئوری مازاد را توضیح دهید ؟
یکی دیگر از تئوریهای جدید از ارزشیابی سهام که نزدیکی بیشتری با مفاهیم وارقام حسابداری دارد ، تئوری مازاد است . طبق این تئوری ارزش دفتری حقوق صاحبان سهام در آخر دوره مساوی با ارزش دفتری اول دوره آن به علاوه سود دوره منهای سود سهام توزیع شده می باشد . در این تئوری تمامی عناصر سود وزیان در اندازه گیری سود خالص دوره انعکاس می یابد . ضمنا ، سود جامع تعریف شده توسط هیات استانداردهای حسابداری مالی با تئوری ما زاد هماهنگی دارد . بنابراین ، ارزش بازار حقوق صاحبان سهام واحد انتفاعی به کمک فرمول زیر محاسبه می شود
در اینجا :
MVao = ارزش بازار حقوق صاحبان سهام شرکت a در اول دوره
BVao = ارزش دفتری حقوق صاحبان سهام شرکت a در اول دوره
AEat = سود غیر عادی شرکت a در دوره t .
( I + r )^t = ارزش فعلی نرخ تنزیل r برای t دوره .
بر اساس نظر BEAVER، منابع ایجاد سودهای غیر عادی عبارتند از :
1- مازاد مثبت ارزش فعلی گردش وجوه نقد آتی نسبت به بهای تمام شده بروژه که در ترازنامه شرکت منعکس نمی شود .
2- بسیاری از روشهای مقابله هزینه بر در آمد فروش وروشهای شناخت مبتنی بر بر بهای تمام شده تاریخی ماهیت محافظه کارانه دارند مانند روش استهلاک نزولی و روش LIFO و به هزینه منظور کردن مخارج تحقیق وتوسعه وارزشیابی کمتر از واقع سایر داراییهای نا مشهود .
در این تئوری موارد بحث انگیزی وجود دارد که باید روشن شود این موارد شامل تعیین ومحاسبه سودهای غیر عادی ، نرخ تنزیل آن و تعدادی دورهای است که باید مد نظر قرار گیرند . به نظر می رسد که این مدل
9 – مدل قیمت گذاری دارایی سرمایه ای برای پیش بینی نرخ بازده هر فقره از اوراق بهادار را شرح دهید ؟
10 – روشهای متنوع حسابداری قیمت اوراق بهادار را توضیح دهید ؟ روشهای متنوع حسابداری و قیمت اواق بهادار
تحقیقات بسیاری نشان داده است که قیمت اوراق بهادار نسبت به سود گزارش شده حسابداری واکنش دارد . روشهای متنوع حسابداری نظیر روشهای استهلاک و ارزشیابی موجودیها بر سود خالص حسابداری اثر می گذارد .اما شواهدی دال بر تاثیر اشکار ان بر گردش وجوه نقد در دست نمی باشد .
چنانچه قیمت اوراق بهادار نسبت به ارقام سودی که منحصرا بر اثر روشهای حسابداری تغییر یافته و تاثیری نیز بر گردش وجوه نقد نداشته باشد واکنش نشان دهد فرضیه سرمایه گذار بی تجریه تایید می شود . از سوز دیگر چنانچه قیمت اوراق بهادار نسبت به تفاوتهای تصنعی ناشی از رشها و ارزشهای دفتری حسابدرای واکنش نشان ندهد شواهدی دال بر مطلع و با تجربه بودن سرمایه گذاران بدست میاید و تقریبا تمام تحقیقات اولیه فرضیه سرمایه گذار بی تجربه را رد کرده است
سوال مورد علاقه محققین این است که آیا روشهای متنوع حسابداری تاثیری سیستماتیک بر قیمت اوراق بهادار دارد یا خیر؟
چنانچه قیمت اوراق بهادار نسبت به ارقام سودی که منحصرا بر اثر روشهای حسابداری تغییر یافته و تاثیری نیز بر گردش وجوه نقد نداشته است ، واکنش نشان دهد فرضیه سرمایه گذار بی تجربه تایید می شود. از سوی دیگر، چنانچه قیمت اوراق بهادار نسبت به تفاوتهای تصنعی ناشی از روشها و ارزشهای دفتری حسابداری واکنش نشان ندهد، شواهدی دال بر مطلع و با تجربه بودن سرمایه گذاران به دست می آید. تمامی تحقیقات اولیه که در این زمینه انجام شده ، فرضیه سرمایه گذاری بی تجربه را رد کرده است.
11 – تئوری نمایندگی را توضیح دهید ؟
پرداخت سود سهام یکی از اطلاعات مورد توجه سرمایه گذاران در اخذ تصمیم های سرمایه گذاری است که عوامل مختلفی می تواند بر آن اثرگذار باشد. از جمله ی این عوامل می توان به ساختار مالکیت شرکت ها اشاره کرد. گروه های مختلف سرمایه گذاران می توانند اثرات متفاوتی روی عملکرد شرکت و همچنین پرداخت سود سهام داشته باشند. سؤال اصلی این است که آیا پرداخت سود سهام، در انطباق با اهداف فرصت طلبانة مطرح در متون نمایندگی صورت می گیرد و اعضای غیرموظف هیأت مدیره بر نحوۀ توزیع سود مؤثر هستند؟ و آیا می توان این متغیرها را (به طور غیرمستقیم) جایگزین یا مکمل کاهش هزینه نمایندگی تلقی نمود؟
آغاز مالکیت شرکتی از طریق مالکیت سهام، تاثیر چشمگیری بر روش کنترل شرکتها داشت. جدایی مالکیت از مدیریت منجر به یک مشکل سازمانی مشهور، به نام «مشکل نمایندگی» شد. جنسن و مک لینگ (1976) مبانی تئوری نمایندگی را مطرح ، شرکتها را به عنوان کارگزاران و سهامدار را بعنوان کارگمار تعریف کردند. در تحلیل آنها، یک سهامدار در برابر مدیران قرار دارد. یکی از فرضیات اصلی تئوری نمایندگی این است که کارگمار و کارگزاران تضاد منافع دارند. در این شرایط، مدیران برای دستیابی به عایدی کوتاه مدت و متفرقه تحریک می شوند که منجر به کاهش ارزش منافع و رفاه سهامداران می شود. در تئوری نمایندگی، کاهش رفاه سهامدار «زیان باقیمانده» نامیده می شود. این مشکل نمایندگی، ضرورت کنترل مدیریت شرکتها توسط سهامداران را نشان می دهد. اگر مکانیزم بازار و توانایی سهامداران برای کنترل و مراقبت از رفتار مدیران، کافی نباشد، نیاز به نوعی نظارت با راهنمایی رسمی خواهد بود. مشکلات نمایندگی بین مدیران و سهامدارن در سراسر جهان وجود دارد و دولت ها با تهیۀ اسناد سیاسی و قوانین حاکمیت شرکتی، با سرعتی شگفت آور در این کار دخالت می کنند.
12 – مدلهای جامع ارزشیابی را توضیح دهید ؟
رویکرد دیگری که در برخی از تحقیقات حسابداری دنبال شده، آزمون همبستگی بین اطلاعات حسابداری گزارش شده در صورتهای مالی سالانه و سطوح قیمت سهام برای ارزشیابی شرکت بوده است.
در این رویکرد کوشش می شود که از طریق مشاهده، مدل نظری ارزشیابی حقوق صاحبان سهام برآورد شود. برای این منظور، هریک از اجزای صورتهای مالی از لحاظ همبستگی با ارزشیابی شرکت در بازار، مورد ارزیابی قرار می گیرد.چنانچه یک قلم از صورتهای مالی در گروه دارایی – درآمد فروش قرار گیرد قاعدتا باید رابطه مثبتی با ارزش بازار شرکت داشته باشد.برعکس، قرار داشتن یک قلم از صورتهای مالی در گروه بدهی – هزینه، موجب انتظار رابطه منفی با ارزش بازار شرکت می شود.برخی از صاحب نظران حسابداری به این تحقیقات علاقه نشان دادند و آن را چارچوبی برای ارزیابی روشهای متنوع حسابداری از لحاظ ارزشیابی شرکت تلقی کرده اند.
در یک نمونه تحقیق که در این مورد صورت گرفته است،همبستگی مخارج تحقیق و توسعه با ارزش شرکت مورد بررسی قرار گرفته است.نتایج حاصل از این تحقیق این بود که به طور متوسط هر دلار خرج شده برای تحقیق و توسعه،اثری معادل پنج دلار افزایش در ارزش شرکت داشته است.این نتایج نشان می دهد که علیرغم استاندارد هیئت استاندارهای حسابداری مالی(SFAS # 2) مبنی بر به هزینه بردن مخارج تحقیق و توسعه، بازار سرمایه این مخارج را دارایی محسوب می کند.
در تحقیق دیگر در این زمینه معلوم گردید که اطلاعات اضافی تامین شده توسط بانکها، در مورد ارزش بازار سرمایه گذاری در اوراق بهادار، همبستگی به مراتب بیشتری از ارزشهای تاریخی با ارزش بازار بانکها داشته است. این شواهد، از مواضع FASB و SEC در مورد ارزشیابی اوراق بهادار بر مبنای ارزش بازار پشتیبانی می کند.
13 – مفاهیم سود مبتنی بر حفظ ثروت را شرح دهید ؟
مفاهیم سود مبتنی بر حفظ ثروت
ادام اسمیت اولین اقتصاد دانی است که سود را به عنوان مبلغی که می توان مصرف کرد بدون این که سرمایه کاهش یابد تعریف کرد . متعاقب این تعریف اقتصاد دان دیری به نام هیکس سود را رقمی دانست که شخص می تواند طی یک دوره مصرف کند و در اخر دوره همان رفاهی را داشته باشد که در اول دوره داشته باشد . بر اساس این تعریف سود مبلغ مازاد نسبت به حفظ ثروت قبل از مصرف ان است.
به منظور بکارگیری تعریف بالا در سازمانها و واحدهای انتفاعی روشهای مختلفی به شرح زیر برای ارزشیابی ثروت مطرح و پیشنهاد شده است :
الف- ارزشیابی واحد انتقاعی با بکارگیری ارزشهای ورودی (ارزشهای تاریخی یا جاری ) برای داراییهای غیر پولی و اضافه کردن ارزش فعلی داراییهای پولی و کسر بدهیها
ب- جمع کردن قیمتهای فروش داراییهای واحد انتفاعی و کسر مجموع بدهیها
ج-تلقی خالص گردش وجوه نقد یا خدماتی که انتظار میرود طی عمر واحد انتفاعی تحصیل شود به عنوان ارزش واحد انتفاعی
د- ارزشیابی واحد انتفاعی بر مبنای ارزش جاری سهام منتشر شده شرکت در بورس اوراق بهادار.
14 – مفاهیم سود را نام ببرید و هر کدام را شرح دهید ؟
مفهوم سود در سطح ساختار 1 )قواعد و تعاریف(
اگرچه حسابداران مدعی هستند که در فرآیند محاسبه ی سود حسابداری )معمولا ا سود اقتصادی( دنیای واقعی را تفسیر می کنند و یا اثرهای رفتاری آن بر استفاده کنندگان را مورد توجه قرار می دهند ولی واقعیت این است که آنها اصول و قواعد خود را در مفروضاتی بنا می کنند که ممکن است با پدیده های دنیای واقعی یا با آثار رفتاری هیچ رابطه ای نداشته باشد. البته فقدان اهمیت تفسیری برخی از اصطلاحات به این معنا نیست که تمامی مفاهیم حسابداری عاری از اهمیت تفسیری است. سود حسابداری مجموعی از اقلام مثبت و منفی است که بسیاری از آنها محتوای تفسیری ندارند. چنانچه یکی از این اقلام فاقد محتوای تفسیری اما در عین حال با اهمیت باشد، سود حاصل شده از آن نیز فاقد اهمیت تفسیری خواهد بود. حتی اگرچه ممکن است حاوی اطلاعات مرتبط با بازار سرمایه باشد.
مفهوم سود در سطح معانی 1 )ارتباط با واقعیت های اقتصادی(
حسابداران در تعیین سود بر دو مفهوم اقتصادی اتکا می کنند.
مفهوم اول : تغییر در رفاه )ثروت(
مفهوم دوم : حداکثر کردن سود تحت شرایط معین ساختار بازار، تقاضا برای
محصول و اقلام بهای تمام شده ی ورودی.
مفهوم سود در سطح عمل 1 )نحوه ی استفاده از آن توسط استفاده کنندگان(
مفاهیم سود در سطح عمل به موارد زیر مربوط است:
فرآیندهای تصمیم گیری سرمایه گذاران و اعتبار دهندگان، واکنش قیمت اوراق
بهادار در بازار سرمایه نسبت به سود گزارش شده، تصمیمات مدیریت درباره
ی مخارج سرمایه ای و واکنش مدیریت و حسابداران نسبت به سود
15 – تفاوت بین سود حسابداری و سود اقتصادی را توضیح دهید ؟
تهیه کنندگان و استفاده کنندگان اطلاعات مالی در سالهای متمادی کوشش کرده اند که به سود خالص حسابداری محتوای اقتصادی نیز نسبت بدهند. کانون توجه این کوششها برقرای ارتباط بین نرخ بازده سرمایه گذاری از یک سو و نرخ بازده داخلی از سوی دیگر بوده است .این ارتباط مبنای تدوین تئوری برآورد قرار گرفت .
در این تئوری تاکید بر گزارش سود به نحوی است که به سرمایه گذاران امکان میدهد نرخ بازده داخلی واحد انتفاعی را بطور کلی پیش بینی و بر اساس ان گردش اتی وجوه نقد و ارزش فعلی واحد انتفاعی را نیز پیش بینی کنند
هر دو نرخ بازده سرمایه گذاری و نرخ بازده داخلی معیارهایی برای سنجش کارایی وبکارگیری دارایی های واحد انتفاعی است
نرخ بازده داخلی نرخی است که موجب تساوی ارزش فعلی گردش وجوه نقد مورد انتظار در آینده با بهای تمام شده آن دارایی ها میشود.
ROI=NI/TA
Niسودخالص
Taجمع دارایی برمبنای بهای تمام شده
استهلاک حسابداری – هزینه ها - درامد فروش =سود خالص حسابداری
استهلاک اقتصادی – هزینه ها - درامد فروش = سودخالص اقتصادی
تفاوت دو رقم بالا مربوط به نحوه محاسبه هزینه استهلاک است
اقتصاددانان روش نرخ بهره را برای استهلاک استفاده می کنندوحسابداران خط مستقیم یا نزولی رامورد استفاده قرار می دهند.
16 – مفهوم شمول کلی سود ( سود جامع ) را توضیح دهید ؟
مفهوم سود جامع: تغییر در حقوق صاحبان سرمایه از طریق ثبت رویدادها یا تجدید ارزیابی طی یک دوره، بجز توزیع سود سهام یا مبادلات سرمایه ای. سود جامع مفهومی گسترده تر از سود خالص است زیرا در برگیرنده ی برخی تغییرات دیگر در داراییهای خالصی است که طی دوره شناسایی شده است.
هیات استانداردهای حسابداری، سودی را که تنها منعکس کننده ی رویدادهای
دوره جاری است، عایدات 1 نامیده است.
بنابراین:
اقلام غیر مکرر+ سود عملیات جاری = عایدات
آثار انباشته ی تغییر در اصول وروشهای حسابداری + عایدات = سود خالص
سود )زیان( تحقق نیافته + سود خالص = سود جامع
17 – چهار مقطع زمانی شناسایی درآمد فروش را نام ببرید و هرکدام را شرح دهید ؟
1- در خلال تولید: شامل ارائه خدمات است که شناسایی در خلال تولید را ایجاد می کند . مانند اجاره ، سود تضمین شده ، حق العمل می باشد . درآمد فروش بر اساس قراردادبدوا" تعیین و هزینه های نیز هم زمان فروش قابل تعیین شامل : 1 – قرارداهای بلند مدت مانند درصد پیشرفت کار 2- نمو طبیعی
2- هنگام خاتمه فرایند تولید : در مورد فلزات گرانبها وبرخی از محصولات کشاورزی
3- مقطع فروش : مانند تضمین و روش تحویل
4- بعد از فروش : شامل 1 – فروش با حق استرداد کالا 2 – فروش اقساطی
18 – رویکرد های ارتباط بین ترازنامه و سود وزیان را نام ببرید؟
ارتباط بین ترازنامه و صورت سود و زیان
در تعریف عناصر حسابداری و ارتباط بین ترازنامه و صورت سود و زیان، دو رویکرد وجود دارد :
الف ) رویکرد وجود همبستگی بین صورت های مالی : به این معنی است که این صورتها از لحاظ ریاضی به شکلی تعریف شوند که سود خالص مساوی تغییر در حقوق صاحبان سرمایه ( به جز مبادلات سرمایه ای و اصطلاحلت دوره های قبل ) طی دوره مالی باشد. در طبقه بندی حقوق صاحبان سرمایه سه طبقه فرعی یعنی 1- سرمایه 2 – سود انباشته 3 – تعدیلات تحقق نیافته
دو راه حل برای تعریف عناصر حسابداریاین رویکرد(وجود همبستگی) 1 )در آمد فروش- هزینه 2 ) دارایی – بدهی
ب ) رویکرد نبود همبستگی بین صورت های مالی. در این رویکرد، رابطه ریاضی مدنظر نیست و هر یک از این صورتها بطور مستقل تعریف و اطلاعات منعکس در انها اندازه گیری می شوند.
19 – بدهیهای احتمالی را توضیح دهید ؟
بدهی احتمالی :
الف. تعهدی غیرقطعی است که از رویدادهای گذشته ناشی میشود و وجود آن تنها ازطریق وقوع یا عدم وقوع یک یا چند رویداد نامشخص آتی که بطور کامل در کنترل واحد تجاری نیست،تأیید خواهد شد، یا
ب . تعهدی فعلی است که از رویدادهای گذشته ناشی میشود اما بدلایل زیر شناسایی نمیشود:
1 . خروج منافع اقتصادی برای تسویه تعهد محتمل نیست.
2 . مبلغ تعهد را نمیتوان با قابلیت اتکای کافی اندازهگیری کرد.
رابطه بين ذخاير و بدهيهاي احتمالي
اگرچه برآورد ذخایر بهدلیل نامشخص بودن زمان تسویه و یا مبلغ آن توأم با احتمال است اما اصطلاح ” احتمالي“ در اين استاندارد درمورد بدهيها و داراييهايي بکار ميرود که شناسايي نميشود، زيرا وجود آنها تنها از طريق وقوع يا عدم وقوع يک يا چند رويداد نامشخص آتی که بطور کامل تحت کنترل واحد تجاري نيست، تأييد ميگردد. بعلاوه، اصطلاح ” بدهي احتمالي“ براي بدهيهايي بکار ميرود که معيارهاي شناخت را احراز
20 – شناخت واندازه گیری بدهیها و ویژگیهای اصلی بدهیها را نام ببرید ؟
21 – مزایا ومعایب صورت جریان نقد را توضیح دهید ؟
22 – تئوریهای مثبت حسابداری همراه با انتقادهای مهم در تئوری مثبت را نام ببرید ؟
تحقیقات مثبت حسابداری:
تحقیقات مشاهده ای که کوشش می نماید ارتباط بین سود حسابداری و قیمت اوراق بهادار را تعیین نماید و یا پاسخی برای این سوال که چرا هیئتهای تدوین استاندارد،روش خاصی را انتخاب می نمایند و یا چرا مدیریت شرکتها روش معینی را از میان روشهای پذیرفته شده حسابداری بر می گزینند ،اصطلاحا" تحقیقات مثبت حسابداری نامیده شده است.تحقیقات مثبت حسابداری سعی دارد ارتباطات رفتاری را در حسابداری بیان نماید.
23 – انتقادهای مهم علیه تئوری اثباتی حسابداری را نام ببرید ؟
24 – نحوه شناسایی درآمد ها و هزینه ها از دیدگاه تئوری حسابداری را توضیح دهید ؟
25- سندی که در مورد تئوری حسابداری و پذیرش تئوری تدوین گردید در چه سالی و توسط چه گروهی (ASOBAT ) بوجود آمد و دیدگاههای مختلف در این مورد را بیان کنید ؟
در سال 1973 کمیته مفاهیم و استاندارد ها بر گزارشهای مالی در صدد برآمد که سند تئوری بنیادی حسابداری را به روز کند که سندی درباره تئوری حسابداری و پذیرش تئوری را بیان کردند .
دیدگاههای مختلف به صورت زیر طبقه بندی میگردد :
1 – دیدگاه نئو کلاسیکها : دیدگاهی که به هزینه های تاریخی توجه نداشت و اغلب بر استفاده از ارزش جاری تاکید می نمود .
2 - دیدگاه مبتنی بر سودمندی اطلاعات برای تصمیم گیری : در تحقیقاتی که درباره سودمندی اطلاعات برای تصمیم گیری انجام شده است مانند سند ازمایشی از جامعه حسابداری امریکا و سند ارائه شده توسط ساندرز ، هتفیلد و مور و گزارش تروبلاد همگی توجه داشتند به سودمندی اطلاعات و آن را به عنوان هدف اصلی حسابداری مطرح نمودند .
3 – دیدگاه مبتنی بر اقتصاد اطلاعات : در تحقیقاتی که در این زمینه انجام شد کوشیدند با استفاده از تئوری اقتصادی ، اطلاعات لازم برای اتخاذ تصمیمات اقتصادی را تعین کنند.
26 - دو مورد از ویژگیهای اصلی سازمانهای غیر انتفاعی راتشریح کنید. و همچنین دو مورد از تفاوتهای سازمان غیر انتفاعی و سازمانهای انتفاعی رابیان کنید.(بیانیه شماره 4 FASB)
الف)1. مقدار زیادی از منابع – دارایی – از تأمین کنندگان این منابع دریافت می کنند. کسانی انتظار بازپرداخت یا سود اقتصادی مناسب با منابعی را که ارائه می کنند، ندارند.) اصولا سازمان یا هدفی غیر از عرضه کالاها یا خدمات (برای کسب سود یا چیزی معادل سود) فعالیت می نماید.(
2. هیچ نوع حق مالکیت مشخصی را که بتوان فروخت، منتقل کرد یا بازخرید یا حقی که مستلزم بهره مند شدن از سهمی از منابع – دارایی های – باقی مانده، در صورت فروش دارایی (تبدیل دارایی ها به پول نقد) باشد، وجود ندارد.
ب) 1. هیچ شاخص عملکرد قابل مقایسه با سود سازمان های انتفاعی ندارند.
2. معمولا در بازار، از نظر رقابت، مورد هیچ آزمونی قرار نمی گیرند.
27 - چارچوب نظری را تعریف کنید.
سیستمی به هم پیوسته ازاهداف ومبانی مرتبط به هم که می تواندمنجربه استانداردهایی یکنواخت شده وماهیت کارکردومحدودیت های حسابداری مالی وصورتهای مالی راتجویزکند.
مقصود از چارچوب نظری این است که برای فرآیند تدوین استانداردها به عنوان یک پایه یا اساس [قانون اساسی] مورد استفاده قرار گیرد. هدف یا مقصود اصلی چارچوب نظر این است که برای حل اختلاف های موجود در فرآیند تدوین استانداردها و محدود کردن این دیدگاه ها به پرسشی که در این زمینه مطرح خواهد شد که آیا استانداردهای مورد نظر با چارچوب نظری سازگارند یا خیر، رهنمودهایی ارائه شود.
28 - بر اساس بيانيه شماره1- چهارمورد از هدفهای اصلی گزارشگری مالی رانام ببريد؟
الف)تصمیم گیری برای سرمایه گذاری و دادن اعتبار
ب)ارزیابی جریان های نقدی
ج)ارائه گزارش درباره ی منابع(دارایی ها)شرکت ،ادعا به این منابع و تغییر انها
د)ارائه گزارش در باره ی منابع اقتصادی (دارایی ها) ،تعهدات و حقوق صاحبان سهام.
ح)ارائه گزارش درباره ی عملکرد و سود خالص شرکت.
ه)براورد قدرت نقدینگی ،توان پرداخت بدهی ها در سررسید و جریان وجوه.
و)ارزیابی توان مدیریت از نظر تصدی گری و عملکرد.
ی)توضیح و تفسیر اطلاعات مالی
29- : هفت بیانیه چارچوب نظری FASB را نام ببرید و یک مورد را توضیح دهید ؟
هدفهای گزارشگری مالی
ویژگیهای کیفی اطلاعات مالی
اقلام اصلی تشکیل دهنده ی صورتهای مالی واحد تجاری
هدفهای گزارشگری مالی به وسیله ی سازمانهای غیر تجاری
شناسایی وتعیین ارزش اقلام گنجانده شده در صورتهای مالی واحد تجاری
اقلام اصلی تشکیل دهنده ی صورتهای مالی
(استفاده از اطلاعات جریان های نقدی و ارزش فعلی اقلام در محاسبه یا تعیین ارزش اقلا م)
شماره1به اهداف گزارشگری مالی واحدهای تجاری مربوط است.هدف این بیانیه دریک کلام ارائه اطلاعاتی است که برای اتخاذتصمیمات تجاری واقتصادی مفیدباشد
هدفهای اصلی گزارشگری مالی وسودمندی انها را بیان میدارد که شامل :
الف)تصمیم گیری برای سرمایه گذاری و دادن اعتبار
ب)ارزیابی جریان های نقدی
ج)ارائه گزارش درباره ی منابع(دارایی ها)شرکت ،ادعا به این منابع و تغییر انها .
د)ارائه گزارش در باره ی منابع اقتصادی (دارایی ها) ،تعهدات و حقوق صاحبان سهام.
ح)ارائه گزارش درباره ی عملکرد و سود خالص شرکت.
ه)براورد قدرت نقدینگی ،توان پرداخت بدهی ها در سررسید و جریان وجوه.
و)ارزیابی توان مدیریت از نظر تصدی کری و عملکرد.
ی)توضیح و تفسیر اطلاعات مالی
30 - تعریف مفهوم رويكرد
رويكرد، فرآيندي است كه گا مهاي لازم براي رسيدن به اهداف يك سيستم يا حوزه معرفتي را مشخص مي كند.
برخي نويسندگان بين رويكرد نظري و روش هاي عملي تفاوت هايي را قائل هستند.
به عبارتي، رويكرد نظري هر حوزه معرفتي، جداي از روش هاي عملي آن است. البته، يك چارچوب نظري
سودمند و قابل قبول، چارچوبي است كه از روش هاي عملي گرفته شده باشد و هدف آن نيز حل
مشكلات مربوط به آنهاست. به زبان ديگر، م يتوان گفت چارچوب نظري و روش هاي عملي هر حوزه
معرفتي دو روي يك سكه هستند
برچسبها:
تهیه کننده محترم,
جناب آقای سعید عبدی
+ نوشته شده در چهارشنبه سیزدهم آذر ۱۳۹۲ساعت 20:25 توسط مهران مهاجری
|
